Hà Nội: ảnh về ô nhiễm không khí

phoMa MayCon đường cao tốc mờ mịt bụi, khói đen đặc không khí vì đốt rác, sử dụng bếp than tổ ong, trẻ em đi học với tấm khẩu trang che kín mặt… những cảnh đời thường gắn với khói bụi này ở Hà Nội được đưa lên ảnh để luôn luôn nhắc nhở mọi người: khí thải có thể dẫn đến vô sinh ở nam giới, các bệnh về tim, thận và ung thư phổi…

Sống lâu ở Hà Nội, tỷ lệ mắc bệnh hô hấp cao

Tại Lễ trao giải và triển lãm cuộc thi ảnh ’’Không khí sạch hơn, cuộc sống tốt hơn’’ vừa diễn ra tại Thư viện quốc gia (Hà Nội), gần 100 bức ảnh được chọn lọc từ 511 bức ảnh của 118 tác giả trưng bày tại triển lãm thể hiện rõ các góc cạnh tác động đến môi trường không khí: con đường cao tốc mờ mịt bụi, khói đen đặc không khí vì đốt rác, vì bếp than tổ ong, vì khói xả từ các phương tiện giao thông…

Đây là cuộc thi do Chương trình không khí sạch Việt Nam – Thụy Sỹ tổ chức dưới sự chủ trì của Cục Bảo vệ Môi trường nhằm xây dựng một thư viện ảnh về chất lượng môi trường không khí, các hoạt động cải thiện chất lượng không khí Hà Nội.

nuocthai

Các bức ảnh đoạt giải cho thấy những hình ảnh tiêu cực trong bảo vệ môi trường không khí nhiều hơn những hình ảnh tích cực. Cũng cho thấy một Hà Nội trong quá trình phát triển với tốc độ xây dựng, tốc độ đô thị hóa nhanh kéo theo sự gia tăng của ô nhiễm không khí (ÔNKK) từ giao thông, công nghiệp và từ nguồn thải sinh hoạt và các dịch vụ.

Bức ảnh ’’Ô nhiễm môi trường ở đường Láng – Hòa Lạc’’ (giải Nhất) tác giả vừa thể hiện thực trạng vừa thể hiện tương lai của Hà Nội với thông điệp: chúng ta hướng tới một bầu trời xanh hay một tương lai đầy khói bụi!

Buichieu

Hay bức ảnh ’’Đốt rác’’ cũng ghi lại một sự thực tự nhiên đến… hồn hậu mà ở đó tác giả cũng chính là một trong những nạn nhân của ô nhiễm từ khói rác thải này.

Nhiều bức ảnh như: ’’Khói than tổ ong’’, ’’Đi học trong ô nhiễm’’, Thời trang cho ô nhiễm’’… đã thể hiện ngay tính ’’thời sự’’ của ô nhiễm môi trường đang diễn ra hàng ngày, hàng giờ xung quanh, một hình ảnh ’’sống chung với ô nhiễm không khí’’ mà ai cũng ’’chấp nhận’’ vì nó quá… quen thuộc!

Có tác giả còn đoạt giải sáng tạo nhất với phóng sự ảnh ’’Giải pháp cho ô nhiễm không khí’’. Từ những bức ảnh này, Ban Tổ chức cuộc thi đưa ra thông điệp: hiện nay nồng độ khí thải, đặc biệt là bụi ở Hà Nội luôn luôn vượt quá ngưỡng cho phép, ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân. Cụ thể, các chất ô nhiễm từ khí thải xâm nhập vào phổi, thậm chí vào máu của con người có thể gây ra các vấn đề về mắt và hệ hô hấp như chảy nước mũi, ho…

Cảnh quen thuộc thường ngày ở Hà Nội

Cảnh quen thuộc thường ngày ở Hà Nội

Ngay cả biện pháp ’’bảo hộ’’ bằng đeo khẩu trang chỉ phần nào tránh được bụi chứ không thể tránh được các chất ô nhiễm và các hạt bụi cực mịn lơ lửng trong không khí. Tổ chức Y tế thế giới còn cảnh cáo những tác động lâu dài của khói thải có thể dẫn đến vô sinh ở nam giới và các bệnh về tim và ung thư phổi.

Ông Michael Baechlin, Cố vấn trưởng Chương trình Không khí sạch Việt Nam – Thụy Sỹ nhấn mạnh, ÔNKK ảnh hưởng đến tất cả chúng ta một cách bình đẳng! Nạn ÔNKK không hề phân biệt tuổi tác, địa vị vì tất cả đều thở chung một bầu không khí.

  • Kiều Minh/VietnamNet

Môi trường Hà Nội: Ô nhiễm toàn diện

(VnMedia) – Theo Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội, tình trạng ô nhiễm môi trường trên địa bàn thành phố đang có xu hướng gia tăng và ngày càng trở nên nghiêm trọng, nhất là đối với chất thải rắn, nước thải và không khí. Điều này đang gây bức xúc, ảnh hưởng xấu tới đời sống sinh hoạt của nhân dân tại nhiều khu vực…

Chất thải rắn: bức xúc

Theo thống kê chưa đầy đủ, chất thải rắn công nghiệp ở Hà Nội mỗi ngày có khoảng 750 tấn, trong đó mới thu gom 85-90% và xử lý được khoảng 60% lượng thu gom này. Công tác xử lý, tiêu hủy, tái chế chủ yếu dựa vào chôn lấp hợp vệ sinh tại một số bãi rác. Trong khi đó, phế thải xây dựng (trên 1000 tấn/ngày) chưa được thu gom triệt để.

Tại các khu vực nông thôn, do chưa có quy hoạch các bãi chôn lấp chất thải rắn nên đã hình thành các bãi rác tự phát với quy mô diện tích từ vài chục đến vài trăm m2. Các bãi rác này phần lớn tận dụng vùng đất trũng, ao, hồ và không được phân loại chất thải, không lót đáy, không có hệ thống thu gom nước rỉ rác… gây ô nhiễm môi trường xung quanh.

Hiện tại, chất thải rắn y tế nguy hại của một số bệnh viện đã được thu gom và xử lý tập trung tại lò đốt chất thải y tế Cầu Diễn, phần tro xỉ được đóng rắn và chôn lấp. Tuy nhiên, vẫn còn một số bệnh viện, một ở quận Hà Đông và 13 bệnh viện tuyến huyện) có lò đốt nhưng hoạt động cầm chừng.

Trong khi đó, các bãi chôn lấp chất thải rắn hiện đã sắp đầy gây nên tình trạng thiếu bãi chôn lấp. Đây thực sự là một khó khăn rất lớn của Thành phố.

Môi trường nước mặt: ô nhiễm nặng

Hiện nay, tổng khối lượng nước thải công nghiệp trên địa bàn thành phố khoảng từ 100.000 đến 120.000m3/ngày đêm. Lượng nước thải của các cơ sở công nghiệp cũ nằm phân tán mới được xử lý 20-30%, chỉ có 3 khu công nghiệp tập trung mới (KCN Bắc Thăng Long, Phú Nghĩa và Quang Minh 1), 2 cụm công nghiệp (Ngọc Hồi và Phùng Xá) có hệ thống xử lý nước thải tập trung. Còn lại phần lớn các cơ sở sản xuất đều không có trạm xử lý nước thải.

Trong khi đó, quá trình kiểm tra cho thấy tổng lượng nước thải sinh hoạt khu vực nội thành, nội thị khoảng 700.000m3/ngày đêm nhưng chỉ chưa đến 7% trong số này được xử lý. Số còn lại được xả thẳng ra mương, ao, hồ, sông.

Chính vì các lý do trên, kết quả quan trắc tại 13 hồ của Hà Nội cho thấy, hầu hết các chỉ số cũng đều vượt TCCP nhiều lần, đặc biệt là các hồ Thủ Lệ, Hoàn Kiếm, Trúc Bạch, Ba Mẫu và Thành Công bị ô nhiễm nặng vào mùa khô.

4 con sông thoát nước chính của TP cũng đang bị ô nhiễm nặng bởi các chất hữu cơ, vô cơ, các hợp chất nitơ, vi sinh vật, chất rắn lơ lửng, dầu mỡ. Một số vị trí phát hiện kim loại nặng vượt TCCP, nước có màu đen, mùi hôi thối, đặc biệt là vào mùa khô.

Không khí: ô nhiễm tiếp tục gia tăng

Theo số liệu quan trắc của Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội thì hiện tại, không khí ở hầu hết các khu vực dân cư do hoạt động giao thông trong vùng nội đô đều bị ô nhiễm. Đặc biệt, các khu vực như Trung tâm Hội nghị quốc gia, đường Xuân Thủy, đường Khuất Duy Tiến,… ô nhiễm bụi đang ở mức cao nhất Hà Nội và xu hướng ngày càng gia tăng. Các khu vực ngã tư có mật độ xe cộ lưu thông cao, độ ồn cũng vượt tiêu chuẩn cho phép (TCCP).

Kết quả quan trắc bụi giao thông năm 2008 cho thấy, có tới 85% số điểm đo vượt tiêu chuẩn cho phép, cao hơn 2 lần so với năm 2007. Còn kết quả quan trắc 6 tháng đầu năm 2009 cho thấy tại 250 điểm đo kiểm thì có 180 điểm có hàm lượng bụi lơ lửng vượt TCCP.

Tại các khu vực Khuất Duy Tiến, Lê Văn Lương, Kim Giang, Khương Đình, nồng độ bụi cao gấp từ 3,8 đến 6,3 lần so với TCCP; đường Nguyễn Trãi có vị trí vượt TCCP đến 11 lần, đường Nguyễn Văn Linh vượt 10,8 lần; ngã ba Tam Trinh – Lĩnh Nam vượt 5,2 lần, đường Phạm Văn Đồng vượt 3,6 lần…

Về độ ồn, kết quả quan trắc cho thấy có 27/34 vị trí có độ ồn vượt TCCP. Tại hai ngã tư: bến xe buýt Long Biên, chân cầu vượt Phạm Văn Đồng và Ngã tư Ngô Gia Tự – Đức Gaing, độ ồn vượt 1,18 lần TCCP. Các ngã tư còn lại độ ồn vượt từ 1,05 – 1,15 lần TCCP.

Về nồng độ bụi mịn PM10, có 23/24 ngã tư có nồng độ trung bình vượt TCCP do lưu lượng và mật độ xe cộ qua lại quá lớn. Phương tiện tham gia giao thông tại các ngã tư này chủ yếu là xe ô tô khách, ô tô chở vật liệu xây dựng và ô tô tải.

Các chỉ tiêu về CO, SO2, NO2, C6H6… cũng đều vượt TCCP tại hầu hết các điểm đo kiểm, trong đó 32/34 ngã tư có nồng độ C6H6 vượt TCCP, có nơi vượt tới 3 lần. Trong khi đó, bụi kim loại tại các ngã tư có nhưng nồng độ nhỏ do hạn chế được việc sử dụng nhiên liệu xăng pha Pb. (VnMedia)

Đề án “cứu” môi trường Hà Nội

Trước tình trạng ô nhiễm môi trường Hà Nội đang có xu thế gia tăng và ngày càng trở nên nghiêm trọng, nhất là đối với chất thải rắn, nước thải và không khí, gây bức xúc, ngày 14/7, UBND TP Hà Nội đã trình HĐND TP đề án “Nhiệm vụ và giải pháp xử lý ô nhiễm môi trường bức xúc trên địa bàn Hà Nội đến năm 2010”.

Trọng tâm của đề án là chọn 3 vấn đề môi trường bức xúc nhất ở TP hiện nay là ô nhiễm môi trường do chất thải rắn, ô nhiễm nước mặt và ônhiễm không khí do bụi xây dựng và khí thải của các phương tiện giao thông để tập trung khắc phục từ nay đến năm 2010.

Môi trường Việt Nam đang tiến đến mức không kiểm soát nổi!

Giáo sư Võ Quý.
(LĐ) – Giáo sư Võ Quý, người từng nhận giải thưởng “Hành tinh xanh” năm 2003, vừa được tạp chí Time bình chọn là “Anh hùng môi trường” năm 2008 cùng 34 nhân vật là các chính khách, nghệ sĩ, nhà khoa học khắp thế giới.

Trong ngôi nhà giản dị ở một hẻm nhỏ ven đô, thay vì kể về những thành tích và giải thưởng đầy vinh quang, vị anh hùng môi trường ngồi điểm lại những… thất bại của mình!

Trong suốt gần 60 năm đấu tranh không mệt mỏi cho cuộc sống trong lành hơn của con người, ông cho rằng những thất bại ấy ai cũng có thể rút ra từ đó những bài học để hành xử với thiên nhiên, con người và cộng đồng.

(…)

Hòa bình rồi, thống nhất rồi mà rừng vẫn tiếp tục bị chặt phá. Vì mưu sinh người ta phải phá rừng. Và phá rừng thì lũ lụt, hạn hán đổ xuống, mất mùa, đói kém, lại càng phá rừng, ăn vào rừng như ăn vào chính da thịt mình, ăn vào tương lai của con cháu mình.

Ngay sau đó, tôi cũng đã tổng kết những nghiên cứu, giải pháp về môi trường VN của mình và viết thành cuốn sách VN – những vấn đề về môi trường – chiến lược phát triển của đất nước. Sách được đánh giá rất cao tại Hiệp hội Quốc tế về bảo vệ thiên nhiên (IUCN), và tôi được bầu làm chủ tịch tiểu ban phát triển chiến lược cho các nước đang phát triển.

Nhưng đó là đánh giá của bên ngoài. Còn trong nước, tôi thấy những cố gắng của mình đôi lúc lạc lõng, thậm chí còn bị coi là “cản trở phát triển”. Những năm 1980-1990, tôi làm nhiều dự án môi trường ở miền núi, trung du, bị nhiều sự phản đối, nhất là ở Tây nguyên. Tôi và đồng sự thất bại cũng nhiều”.

Thưa GS, thất bại lớn nhất mà GS gặp phải có phải từ sự không đồng thuận trong nhận thức của chính quyền địa phương?

– Chính quyền không có cái nhìn đúng về môi trường là một thách thức. Nhưng thách thức lớn nhất là không nhận được sự ủng hộ của người dân.

Đã có những dự án tôi phải làm mất mười năm, qua ba lần thất bại, lần thứ tư mới thành công. Đó là một dự án khôi phục đất bị suy thoái ở Vĩnh Phú. Lần thứ nhất chúng tôi chọn một quả đồi làm mẫu cho dân đến xem. Trên đồi trồng rừng, dưới là những ruộng đồng mức, dưới nữa đắp đập thả cá, trông đẹp lắm.

Sau đó quay lại, tất cả cây trồng mất sạch, dân bê về nhà họ từ bao giờ. Lần thứ hai làm lại, thuê công an về trông, lại còn mất nhanh hơn. Trẻ con thả trâu bò lên đồi, công an đuổi, chúng đợi công an ngủ, lùa cả đàn trâu bò lên quần nát. Lần thứ ba chuyển địa điểm sang xã khác, không thuê công an mà nhờ các cụ phụ lão trông nom. Được vài hôm đã thấy các cụ nhắn tin kêu trả lại. Thì ra trẻ con tức tối vẽ bậy khắp các bức tường trong xóm: chúng vẽ những con chó giữ nhà. Các cụ giận dữ bảo: không làm chó giữ nhà cho các ông!

Lần thứ tư chúng tôi biết phải làm gì: mời người dân đến, thuyết trình dự án, hỏi ý kiến họ xem ai muốn tham gia, dự định trồng cây gì, bao nhiêu lâu, ký hợp đồng cụ thể, ai chịu trách nhiệm và quyền lợi đến đâu. Cuối cùng thì ổn. Và đó chính là mô hình vườn rừng đầu tiên thành công ở miền Bắc. Bây giờ nhiều người làm và làm tốt lắm rồi, nhưng để có mô hình đó chúng tôi mất đúng mười năm.

* Thưa GS, nhưng thực tế thiên tai lũ lụt đã và đang ngày càng nhiều, đó là hệ quả tất yếu của việc tàn phá môi trường. Có vẻ như các “sách lược môi trường” của GS chỉ được cộng đồng quốc tế nhìn nhận và đánh giá cao, còn trong nước thì…

– Xin được nói ngay là những thiên tai liên tiếp vừa qua như lũ quét, trận ngập lụt lịch sử ở Hà Nội… không thể gọi là thiên tai mà chính là nhân tai. Lấp hết hồ ao, lấn sông lấn ngòi thì nước thoát vào đâu mà không ngập úng. Chặt hết rừng thì lấy gì giữ nước mà không lũ quét.

Theo tôi, tình hình môi trường ở VN đang tiến đến chỗ không kiểm soát nổi. Hơn 20 năm trước, chúng tôi đã cảnh báo về ô nhiễm môi trường ở Khu công nghiệp Vĩnh Phú, đêm ngủ ở nhà ông bí thư tỉnh ủy mà mùi hóa chất cay nồng từ nhà máy super phôtphat xộc vào mũi. Tôi bảo ông bí thư: “Chúng ta và con cháu sẽ ung thư hết vì thứ này”. Nhưng ông bí thư bảo: “Đồng ruộng cần phân bón hơn, năng suất lúa thấp lắm, dân sợ đói hơn sợ ung thư”.

Hồi đó mới có khoảng vài chục nhà máy như super phôtphat, bây giờ đã hàng ngàn cái như Vedan. Luật thì có nhưng lờ mờ, dân không biết mình có quyền đòi hỏi pháp luật bảo vệ khi bị ô nhiễm môi trường, người thực thi pháp luật thì không biết hay cố tình thực hiện sai, người làm đúng thì bị uy hiếp. Thực trạng đó không đổ lỗi cho dân, cũng không đổ lỗi cho nhà khoa học được, rõ ràng là do bộ máy và do những người lãnh đạo.

Nhưng tôi không nản đâu, sức mình làm được đến đâu thì cứ tiếp tục làm, rồi con cháu, học trò, người dân ở những nơi mình đã đến… Mỗi người cùng góp một chút nhận thức, một chút kiến thức, một chút hành động thì cả cộng đồng sẽ khác. Vì vấn đề môi trường, suy cho cùng, là của cộng đồng, của cả nhân loại cơ mà.

(Theo Tuổi Trẻ)