Làm sao để vô ý thức đừng tự nhiên như ăn cơm, uống nước?

HNX: Sau khi đăng loạt bài về văn hóa cư xử và ý thức cộng đồng  của người Việt Nam chúng ta (Chúng tôi là công dân văn minh của một đất nước đang phát triển, không phải các sinh vật lạPhải biết phản kháng trước sự mông muội hoang dã), HNX nhận được khá nhiều phản hồi của bạn đọc trên wordpress, facebook và một số diễn đàn khác. Xin phép được trích đăng lại một trong những phản hồi đó.

“Nói chung người Việt Nam không có ý nghĩ đấy là hành động gì sai trái khi vứt rác bừa bãi ra đường. Không phải là họ cố tình hay là muốn thế. Chẳng qua là tiện tay thì ném, thì vứt bừa bãi thế thôi. Vì người người, nhà nhà làm thế. Người ta được nuôi lớn như thế, nên có lẽ đó chỉ là hành động bình thường như ăn cơm, uống nước mà thôi.

Tôi lớn lên ở Hà Nội. Cũng thường quen với những cảnh tượng như thế, hay có lẽ chính tôi cũng đã từng nhiều lần làm thế. Hồi bé thì thấy bố mẹ, hay mọi người tiện tay ném đi thì cũng bắt chước thôi. Khi lớn lên có ý thức một chút thì cũng hay đi tìm thùng rác để ném vào, nhưng đôi khi không tìm thấy thùng rác thì cũng tặc lưỡi “kệ” rồi tìm bụi rậm nào ném vào, vì cũng chẳng ai phản đối.


Khi tôi sang Mỹ học, tôi mới được biết thế nào là “văn minh”. Là đường phố sạch bong. Là những ngã rẽ không có đèn giao thông nhưng người ta vẫn cứ nhường nhau đi. Là người dân tự có ý thức xếp hàng khi mua bán hay làm bất cứ thứ gì. Không bao giờ có chuyện gây hấn hay xô xát gì. Đơn giản vì đó là “luật”, là phép lịch sự. Và đúng là người ta nhìn những kẻ chen lấn, xô đẩy, vứt rác ra đường như UFO thật, chẳng ai muốn như thế cả, nên phải chấp hành. Cũng không mất nhiều công sức cho lắm, mà mọi người được lòng nhau.

nhuongduongwhynot

Lúc mới đầu đến Mỹ nhiều lần tôi thấy thực sự rất xấu hổ vì những thói quen vô ý thức của mình. Tôi vào siêu thị mua đồ, không để ý nên chen ngang vào hàng người ta đang chờ thanh toán. Người ta cũng cười lịch sự nhường cho mình thôi, nhưng cô bạn người Mỹ đi cùng huých tay tôi bảo “Người ta đang xếp hàng chờ đấy” Tôi ngượng đến chín cả mặt. Tôi thực sự cảm thấy mình là “thổ dân” ở chỗ đó. Và lúc đó tôi cảm thấy mình đang làm xấu thể diện của đất nước mình, vì tôi đã một lần nữa tô đậm cái ấn tượng “mông muội hoang dã” trong mắt bạn bè quốc tế. Từ đó tôi luôn phải tự nhắc mình nên ý tứ trước những việc như thế, vì đó là “văn minh”

Tôi nghĩ người Việt Nam không tuân thủ những quy tắc “Văn minh” như vậy là vì chúng ta vẫn coi vứt rác, chen lấn là những điều bình thường, ai ai cũng làm. Chúng ta không có luật (hoặc có nhưng hình phạt không cao). Chúng ta hô hào người dân cư xử văn minh nhưng nhiều lúc vẫn dung túng cho những hành động thiếu văn minh. Chẳng hạn như mùa hè tôi ở Hà Nội, tôi vào một quán đồ lưu niệm cạnh Hồ Hoàn Kiếm để mua mấy thứ tặng mấy đứa bạn Mỹ. Lúc đó trên tay tôi vẫn đang cầm cốc trà sữa đang mút dở, và khi tôi mua đồ xong thì cốc trà sữa cũng hết. Tôi hỏi chị bán hàng “Chị ơi ở đây có thùng rác không để em vứt cốc trà sữa”, chị này mới trả lời : “Em cứ để đấy rồi đến tối người ta đến dọn ấy mà?” rồi chỉ ra ngoài cửa (ở đấy cũng đã có một đống rác to). Tôi đi ra ngoài tìm một cái thùng rác (chỉ cần băng qua đường vì bên Hồ rất nhiều thùng rác) rồi quay lại lấy đồ, chị bán hàng mới cười rồi hỏi: “Em là Việt kiều hay du học ở nước ngoài hả?”, tôi mới ngạc nhiên hỏi: “Làm sao chị biết?”, chị này mới trả lời: “Vì người ở Việt Nam toàn tiện thể ném luôn vào đấy chứ không đi tìm thùng rác để vứt như em”.

Tôi cũng không hiểu đấy có phải là lời khen hay không nữa nhưng rõ ràng là có một ranh giới về sự văn minh giữa người Việt Nam và bạn bè quốc tế, người ta biết ngay đâu là người Việt Nam “chính gốc”, đâu không phải. Tôi cũng chỉ biết thở dài vì rõ ràng người ta coi những hành động văn minh là “không bình thường”, và vẫn tiếp tục với thói quen sống “tiện thể” của mình.

Tôi thấy Blog Hà Nội Xanh thực sự rất hữu ích, vì nhiều lúc đọc những bài viết ở đây tôi rất xấu hổ vì những hành động “thổ dân” của mình, dù đã là nhiều năm về trước rồi. Mong là nhiều người sẽ đọc được những bài viết này và cư xử văn minh hơn, vì như thế là giúp cho chính chúng ta chứ không phải ai khác.”

Louie (viết cho HNX)


Advertisements

8 phản hồi to “Làm sao để vô ý thức đừng tự nhiên như ăn cơm, uống nước?”

  1. thanhayanguyen Says:

    Giờ thì mình đã hiểu tại sao những người xung quanh nhìn mình bằng ánh mắt lo ngại bởi mình đã đi quãng đường khá dài từ trước cửa nhà hát lớn ra phía đường Phạm Ngũ Lão để bỏ que kem vào thùng rác 🙂

  2. Snailee Says:

    Mình nghĩ ngoài chuyện mỗi người có ý thức thì nhà nước cũng phải tạo điều kiện cho người dân có thể vứt rác đúng nơi quy định. Trên nhiều đường phố rất ít có các thùng rác công cộng, nhưng các bãi rác “tự phát” ven đường thì lại không hiếm. Mình cũng đã không ít lần phải gói rác bỏ vào túi của mình, đợi đến nơi có thùng rác thì vứt 😦

  3. phan trong nghia Says:

    Cuộc sống là như vậy mà. Nhưng mà xin các cô các cậu hiểu cho rằng phần lớn dân Việt Nam còn nghèo, nhà nước ta còn nghèo không phải ai cũng được đi du học hay du lịch nước ngoài như mấy cô mấy cậu. Tui là dân Việt Nam chính cống đã quen sống như thế với tui “văn minh” nước ngoài rất đáng học tập nhưng để thay đổi quan điểm thâm căn của nước ta, mà các cô các cậu chỉ nói suông trên blog thì chả có ích lợi gì đâu. Thay vì ngồi ca thán trên mạng sao các cô các cậu không bắt tay mà làm đi. Chỉ cần các cô các cậu cư xử văn mình thì tụ giác người khác họ thấy xấu hổ. Tôi tin chắc nếu các bạn làm chỉ cần lớp nhỏ hơn bạn làm theo là đủ rồi.
    TB: tôi trả lời có vẻ hơi mất lòng vài người mong admin đừng delete

    • xuantruonghnx Says:

      Cảm ơn bác, bác nói rất đúng ạ. Thế hệ trước thì phải làm gương cho các thế hệ sau. Nhưng cháu thấy ở trường ít dậy về cách cư xử văn hóa, ở nhà chưa chắc bố mẹ đã uốn nắn, ra ngoài đường gương tốt thì ít gương xấu thì nhiều , vậy thì học hỏi ở đâu nếu như không đọc được những tấm gương hay những điều tốt đẹp trên báo chí và blog hả bác?
      Theo cháu thì tiền bạc không làm nên văn hóa, “nghèo cho sạch rách cho thơm”, đâu phải cứ ở VN, cứ nghèo là phải cư xử bừa bãi hả bác, đâu phải cứ du học là thành người văn minh? Cái ý thức là ở trong mỗi người, không phụ thuộc vào địa vị hay tiền bạc. Nhiều người xe đẹp nhà to nhưng cư xử đâu có văn minh.

      Chúng cháu không nói suông, mà đang cổ vũ những hành vi tốt đẹp, níu giữ những gì tốt đẹp ở lại trong mỗi con người, sao cho ngày càng có nhiều người làm việc tốt. Bạn gái trong bài không hề ca thán, bạn ấy đang làm gương cho người khác đấy chứ bác?
      (Admin không delete đâu ạ, nhưng bác nói mâu thuẫn quá, “các cô các cậu phải làm gương, nhưng làm gương thì không được lên blog ‘nói suông’ về cái gương của mình? “)

  4. Tac Says:

    Hành động gây ra sẽ tác động ngược lại đến mình. Hành động ‘vô ý thức’ sẽ mang lại kết quả ‘ngoài ý muốn’. Càng ý thức được điều này thì “con người” mới dần bớt phần “con”.

  5. ZenEverest Says:

    Hành động gây ra sẽ tác động ngược lại đến mình. Hành động ‘vô ý thức’ sẽ mang lại kết quả ‘ngoài ý muốn’. Càng ý thức được điều này thì “con người” mới dần bớt phần “con”.

  6. honghas Says:

    Mình thật sự có thể hiểu được tại sao ý thức người dân quá kém như vậy. Do chúng ta nhảy bậc từ nền nông nghiệp bỏ qua tư bản chủ nghĩa nên người dân không có tác phong công nghiệp, ý thức kém. Hơn nữa người dân còn nghèo, ít học nên tự giác không cao. Một vấn đề khác nữa đó là các đối xử với người nước ngoài tại việt Nam. Tuân trước mình lên xe bus, chú bán vé nói với 1 vài người ngồi sau( chắc họ có biết nhau) :” *, tức thiệt chứ con nhỏ ở chỗ tự nhiên ( trường tự nhiên) lúc nãy làm tôi mất hơn trăm mấy”. Chú ta kể rằng có 2 người Trung Quốc lên xe bus hỏi giá bao nhiêu chú ta giơ 2 ngón tay ra ( vé xe 3000đ) ý nói 20000. 2 ngưới Trung Quốc nhìn nhau rồi rút ra tờ 200.000đ đưa ra. 1 bạn nữ ơ trạm Tự Nhiên thấy vậy giật tờ đó lại và lấy 20.000 của mình đưa cho chú bán vé. Chú kể lại mà tức tối hậm hực. Một giọng phụ nữ ở dưới vang lên:” Không thương người Việt Nam”. Một hai tiếng người đồng tình. Chú bán vé nói:” con gái bây giờ tham tây lắm, giàu mà, chỉ thích đô thôi”. Mình thấy chú bán vé này mới là người tham tiền và tự đánh mất ý thức của mình nhưng vẫn nghĩ rằng bạn ở Tự nhiên đã sai ( hoăc trong tâm nghĩ rằng việc đó tốt nhưng trái quy tắc của người Việt). Đó chỉ là chuyện trên xe bus nhưng suy nghĩ của người Việt về người nước ngoài mình luôn như vậy. Tây là giàu nên chặt chém, người con gái nào yêu người nước ngoài là yêu tiền. Mình biết nhiều người nước ngoài không hề giàu có. Khi đi mua sắm tự nhiên họ lại rủ tôi đi cùng để có thể mua hàng với giá bình đẳng. Người Việt chúng ta đã tự lam xấu mình đi trong mắt người nước ngoài.


Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: