Bớt kẹt xe nếu biết nhường nhịn nhau

Hà Nội trở thành một thủ đô không vỉa hè. Chỉ cần một vụ va quẹt nhỏ, những đương sự sẵn sàng nhảy bổ vào gây gổ với nhau. Sài Gòn trở thành một thành phố náo nhiệt với những vụ kẹt xe kéo dài giờ tan sở. Những lúc đó đèn xanh đèn đỏ không nghĩa lý gì.

Kẹt xe khu vực bến xe miền Đông (ảnh chụp trên đường Đinh Bộ Lĩnh, Q.Bình Thạnh, TP.HCM) - Ảnh: N.C.T.

Trong những đám kẹt xe, người ta lao lên vỉa hè hay sẵn sàng nhích ga, lấn từng tấc đường trước mặt, gây ra ùn tắc triền miên, không hướng thoát. Nhiều ngõ hẻm yên bình bây giờ đã trở thành những hướng giải quyết ùn tắc bất đắc dĩ. Rồi chính những ngõ hẻm cũng trở thành những chỗ ùn tắc, tiến thoái lưỡng nan.

Không ai làm được phép tính xem năng lượng xã hội đã tiêu hao như thế nào cho việc đi đường. Chỉ biết buổi sáng dắt xe ra khỏi nhà trong tâm trạng sảng khoái, nhưng đến được công ty, qua vài đám kẹt xe thì tinh thần uể oải căng thẳng. Chỉ biết mỗi chiều tan tầm lượn lách qua những đám ùn tắc, về đến nhà thì mệt nhừ bải hoải, chỉ muốn cáu gắt lẫn nhau.

Giao thông đang vẽ ra tâm trạng một bối cảnh căng thẳng. Các nhà quy hoạch giao thông, nếu nhìn qua cửa kính xe hơi, có cảm nhận được những đoạn ách tắc căng thẳng của người dân vì “lô cốt”, vì những dự án sửa chữa trễ tiến độ do mình quản lý? Các nhà hoạch định chiến lược phát triển đô thị có đau đầu khi nhìn thấy những con đường không nở ra thêm nhưng dân số, phương tiện đi lại đang ngày càng nở nồi quá tải?

Chúng ta đang từng ngày chứng kiến sự xuống cấp của văn hóa ứng xử nơi công cộng của người Việt thông qua giao thông. Trong một đám kẹt xe, tôi đã chứng kiến những cô gái mặc áo dài vượt đèn đỏ. Trong một đám kẹt xe, tôi từng thấy một đứa bé vừa tan trường nhắc nhở cha mình phải biết dừng lại dành khoảng vạch trắng cho người đi bộ. Và cũng trong đám kẹt xe, tôi gặp những vụ va quẹt, ẩu đả đầy quyết liệt.

Cảnh kẹt xe thường thấy tại khu vực Lăng Cha Cả (TP.HCM) - Ảnh: T.T.Dũng

Luật lệ đã không có chỗ trong một đám đông hỗn loạn mạnh ai nấy chạy. Sự bình tĩnh và văn hóa đã không có mặt trong một đám đông lùng nhùng bức bối. Và tâm lý ứng xử theo cách đối phó, theo lối gắt gỏng mạnh được yếu thua, theo những cách giành giật bất tuân lợi ích chung cũng nảy sinh từ đó. Những đám kẹt xe nhỏ có thể giải tỏa sau đó một vài tiếng, nhưng sự lặp đi lặp lại hằng ngày của tình trạng đó sẽ để lại cho người ta một thứ tập quán xem thường những ứng xử nơi công cộng của con người đô thị.

Đô thị văn minh phải xuất phát từ thị dân văn minh và một trình độ cơ chế quản lý, quy hoạch văn minh. Ứng xử giao thông đôi khi tưởng là một câu chuyện nhỏ nhưng lại là một biểu hiện rõ ràng nhất của tình trạng đời sống xã hội.

Nếu giải quyết được vấn đề giao thông một cách văn minh, từ ý thức mỗi cá nhân thị dân và từ cơ chế hoạch định vĩ mô của chính quyền, điều đó tạo ra một sự thuận tiện di chuyển, một hình ảnh đẹp bề ngoài, đồng thời thiết lập những giềng mối tinh thần, văn hóa công cộng trong đời sống, không làm hoài phí năng lượng sáng tạo và xây dựng đô thị.

  • NGUYỄN NHÂN CHÍNH (Theo TTO)

Advertisements

Những chú voi sắp đi vào kí ức

Cả nước chỉ còn 80 con voi rừng

Chỉ còn 80 voi rừng tại Việt Nam mà thôi, và theo các chuyên gia tham dự hội thảo do Cơ quan Quản lý Rừng của Việt Nam tổ chức hồi trong tuần rồi thì quần thể voi ít ỏi đó của Việt Nam đang nhanh chóng giảm bớt.

Theo Bộ Nông nghiệp – Phát triển Nông thôn của Việt Nam thì vào năm 1975 vẫn còn đến 2000 con voi rừng; đến năm 1992 thì chỉ còn từ 400 đến 600 con; đến nay thì con số chỉ còn 80 như vừa nêu.

Tình trạng voi rừng bị giảm nhanh chóng ở Việt Nam được cho biết là vì tình trạng buôn bán trái phép động vật hoang dã, săn bắn và phá rừng mà ra.

Tin cho hay thì vào trung tuần tháng 12 tới đây, tỉnh Daklak cho tổ chức Tuần lễ văn hóa du lịch Buôn Mê Thuột – Dak Lak năm 2009, trong đó có sinh hoạt được cho là điểm nhất là Lễ hội voi ở Buôn Đôn.

Chị người dưng trong bệnh viện

Vi Lê

Tôi đến bệnh viện để làm một tiểu phẫu, còn chị vào thăm người thân. Phẫu thuật xong, tôi ra phòng hồi sức nằm nghỉ. Chẳng hiểu mặt mũi tôi lúc đó xanh xao thế nào mà chị lo lắng lại gần hỏi han đủ thứ. Chị đi mua chai nước suối để tôi uống thuốc, rồi chạy đi hỏi bác sĩ trường hợp tôi bị ra máu nhiều như vậy có sao không.

Cầm tay tôi nắn, bóp như thể làm vậy tôi sẽ bớt đau, thân tình như với đứa em gái, chị chép miệng: “Đi bệnh viện sao có mình ên, không có người thân gì hết trọi…”. Cái giọng Nam Bộ rặt của người phụ nữ Bạc Liêu ấy khiến tôi mát ruột dù vết thương vẫn chưa thôi nhức nhối. Tôi bảo chị cứ về trước, tôi ở đây một lúc cho khỏe rồi tự về thôi. Nhưng chị bảo: “Để cưng ở lại một mình, chế (chị) lo quá, lỡ có gì thì sao!”. Cho đến khi tôi bảo chồng tôi sắp đến thì chị mới an tâm ra về.

Lúc đi ra còn quay lại hỏi tôi số điện thoại “đặng hôm nào lên thành phố, chế đem cho cưng một mớ trái cây, vườn nhà chế cây trái nhiều lắm…”. Bỗng chốc, tôi nhớ đến chiêu lừa đảo bằng cách giả dạng người thân, những gương mặt gằm ghè như muốn nhảy xổ vào nhau những lúc kẹt xe, những khuôn mặt tài xế xe tải hung hãn như muốn hất tung những chiếc xe nhỏ bé đi bên cạnh để giành đường… Chợt thấy “cuộc đời vẫn đẹp sao” khi vẫn còn đó những con người hồn hậu, đáng yêu, như nét mặt của chị-người-dưng tôi gặp trong bệnh viện.


Điện mặt trời sẽ phát triển nếu được sự hỗ trợ từ nhà nước

Là một doanh nghiệp chuyên tư vấn, cung cấp và lắp đặt các hệ thống năng lượng mới, tôi thấy sử dụng năng lượng mặt trời ngoài việc không được hỗ trợ từ phía Nhà nước, cơ quan điện lực, còn phải chịu nhiều bất cập từ phía thuế suất và thủ tục hải quan.

Thuế nhập khẩu các thiết bị sản xuất điện từ năng lượng mặt trời cao, dẫn đến giá thành thiết bị cũng cao. Trong ảnh: thiết bị sạc và đổi điện cho hệ thống độc lập tại nhà một người dân sử dụng điện mặt trời -Ảnh: T.D.

Tại các nước tiên tiến trên thế giới, đặc biệt là Mỹ, từ khi Tổng thống Obama nhậm chức, các chương trình hỗ trợ việc sử dụng năng lượng mới, đặc biệt là năng lượng mặt trời, được chính quyền tiểu bang và liên bang hỗ trợ về tài chính lên đến 50% trị giá của hệ thống lắp đặt, tùy thuộc công suất và hiệu suất của hệ thống.

Với giá thành của các tấm pin năng lượng mặt trời ngày càng giảm, các thiết bị này được bày bán phổ biến ở siêu thị xây dựng như Home Depot hay Lowe’s.

Trông người lại ngẫm đến ta, khi kinh tế nước ta đang trên đà tăng trưởng sau suy thoái, đang rất đói năng lượng, nhưng hiệu suất sử dụng điện cũng như cách quản lý của ngành điện còn quá nhiều bất cập. Để kích cầu việc sử dụng các hệ thống năng lượng mới, lẽ ra thuế suất nhập khẩu các thiết bị hay phụ kiện này phải được ưu đãi với thuế suất 0%, nhưng hiện tại biểu thuế đối với các phụ kiện của hệ thống điện mặt trời còn rất cao.

Ngoài ra biểu thuế của ta chưa cập nhật với các thiết bị tái tạo năng lượng khác như năng lượng gió, năng lượng thủy triều, tạo điều kiện để các nhân viên thuế quan “làm luật” đối với doanh nghiệp. Đó là chưa kể rất nhiều “rào cản” yêu cầu giám định thiết bị cũng như những “thủ tục khó nói” khác khi làm việc với bộ phận hải quan.

Một rào cản khác cũng làm nản lòng nhiều người là khi các đơn vị, cá nhân lắp đặt, sử dụng hệ thống năng lượng mới, họ không có quyền bán lại nguồn năng lượng dư thừa cho cơ quan điện lực. Trong khi đó nếu các đơn vị, cá nhân trữ nguồn năng lượng này bằng hệ thống ăcquy sẽ gây tốn kém và hiệu suất không cao.

Mô hình năng lượng của ta từ trước đến nay quá đặt nặng mô hình tập trung độc quyền, chỉ lo xây dựng các nhà máy điện khổng lồ mà quên những hộ cá thể hay cơ quan tư nhân cũng có thể tham gia sản xuất điện.

Những đối tượng này dù sản xuất điện với công suất nhỏ, nhưng nhiều người tham gia sẽ cho ra nguồn điện với số lượng lớn. Điều quan trọng là họ tự bỏ vốn ra đầu tư sản xuất điện dùng cho nhu cầu gia đình, cơ quan và phần còn dư có thể bán cho ngành điện, góp phần giảm thiểu nạn thiếu điện hiện nay.

ĐỖ BÌNH DƯƠNG (giám đốc – DLV Corp.)

Xem thêm : Sử dụng điện mặt trời, mỗi tháng tự sản xuất 300 số điện

Sử dụng điện mặt trời: Mỗi tháng “tự sản xuất” 300 số điện

QUỐC THANH/TTO

Trong hai năm qua, tại TP.HCM có ngôi biệt thự ở 72/1 Nhất Chi Mai, P.13, Q.Tân Bình của ông Trịnh Quang Dũng – trưởng phòng phát triển điện mặt trời (Phân viện Vật lý TP.HCM) – đã tự sản xuất khoảng 6.400 kWh điện, phục vụ nhu cầu điện sinh hoạt của gia đình từ 42 tấm pin năng lượng mặt trời.

Ông Trịnh Quang Dũng rửa các tấm pin mặt trời để chúng hấp thu ánh nắng tốt hơn – Ảnh: Thuận Thắng

Hiện nay, theo ông Trịnh Quang Dũng, mỗi tháng gia đình ông chỉ trả tiền điện cho nhà đèn khoảng 700.000 đồng, còn lại hệ điện mặt trời ông đã lắp đặt cung cấp 250-300kWh điện/tháng. Ông nói vui nhà ông chẳng bao giờ biết mất điện dù nhà đèn có cúp điện bao lâu đi nữa. Bởi hầu hết thiết bị điện trong nhà như tivi, đèn, quạt… đều dùng điện mặt trời. Chỉ còn máy lạnh, bình điện đun nước nóng là dùng nguồn điện lưới quốc gia (EVN).

Chất lượng ngang điện quốc gia

“Việc đầu tư sử dụng điện mặt trời hiện nay chưa mang lại lợi nhuận gì cho gia đình tôi. Nhưng nếu Nhà nước có chính sách thì không chỉ có gia đình tôi mà có thể sẽ xuất hiện hàng trăm, hàng nghìn ngôi nhà dùng điện mặt trời như gia đình tôi.Ví dụ, có chính sách cho hòa điện mặt trời với điện lưới. Hộ dân sẽ gắn loại đồng hồ hai chiều giống như ở Đức. Đến cuối tháng, nếu đồng hồ báo chỉ số dương thì hộ dân phải trả tiền mua điện, còn ngược lại thì hộ dân sẽ được nhận tiền bán điện từ nguồn điện mặt trời dư thừa không sử dụng hết. Như vậy, vô hình trung giá điện mặt trời sẽ rẻ đi.

Ông Trịnh Quang Dũng

Theo tính toán của ông Dũng, với nhu cầu sử dụng nước nóng của gia đình, để đun bằng điện mặt trời phải đầu tư thêm một hệ điện mặt trời khoảng 10 triệu đồng. Còn nếu nâng công suất thiết kế của hệ điện mặt trời lên gấp ba lần hiện có thì nhà ông sẽ hoàn toàn “thoát ly” sử dụng nguồn điện của EVN.

Cái được của hệ điện mặt trời ở ngôi nhà là chủ động được nguồn điện, sử dụng năng lượng sạch, tái tạo. Còn chất lượng điện từ nguồn điện mặt trời ngang bằng với chất lượng điện lưới quốc gia – ông Dũng khẳng định.

Ông Dũng cho biết mới lắp đặt một thiết bị cho phép điện mặt trời hòa vào điện lưới. Khi hệ điện mặt trời cung cấp thiếu hụt 20% nhu cầu điện cho ngôi nhà thì “thiết bị thông minh” này sẽ tự động lấy đủ lượng điện từ nguồn điện lưới quốc gia để bù đắp lượng điện thiếu hụt. Còn nếu lượng điện từ hệ điện mặt trời dư thừa thì thiết bị đó đưa vào trữ ở các bình ăcquy như một nguồn dự phòng.

Muốn nhân rộng, cần hỗ trợ

Hệ điện mặt trời nhà ông Dũng hiện có công suất 2kW, đầu tư thiết kế tốn khoảng 20.000 USD. Nhưng theo ông Dũng, giá cả hiện nay có mềm hơn đôi chút, có thể giảm khoảng 2.000 USD so với lúc ông lắp đặt.

Ông Dũng cho rằng giá cả đầu tư ban đầu cho một hệ điện mặt trời hiện còn cao nên nhiều gia đình chưa mặn mà đầu tư sử dụng. Vì thế gia đình ông Dũng vẫn dùng điện lưới quốc gia để đun nước nóng, chạy máy lạnh. Song ông khẳng định xu hướng sử dụng các nguồn năng lượng mới, trong đó có năng lượng mặt trời, là tất yếu.

Nhiều quốc gia đã và đang lao vào cuộc chạy đua này. Cộng đồng châu Âu đã hoàn tất chương trình 600.000 mái nhà điện mặt trời và tuyên bố sau năm 2020 sẽ cho ra đời loại nhà “zero house”, nghĩa là những loại nhà này khi xây lên phải tự đảm bảo điện, không lấy từ nguồn điện lưới. Riêng nước Đức có gần 300.000 mái nhà điện mặt trời và dự kiến đến năm 2020 sẽ đảm bảo 47% năng lượng mới (năng lượng gió, năng lượng mặt trời…) so với tổng nhu cầu năng lượng chung.

Trong khi đó, nguồn năng lượng mặt trời vốn rất có tiềm năng ở VN, ở Đức phải làm công suất gấp đôi thì mới bằng nước ta vì nguồn năng lượng mặt trời chúng ta rất mạnh, dồi dào. Do đó, nếu giá điện mặt trời ở Đức là 10 USD/watt thì chúng ta làm ra chỉ mất 5 USD. Đấy là một ưu thế thì tại sao chúng ta không khai thác?” – ông Dũng đặt vấn đề

Theo ông Dũng, vấn đề then chốt hiện nay ở VN là Nhà nước cần có chính sách khuyến khích người dân sử dụng năng lượng mới. Bởi lợi ích của điện mặt trời đã được thế giới chứng minh. Nước nào có chính sách tốt thì nước đó phát triển rất tốt năng lượng tái tạo, không chỉ là điện mặt trời. Chẳng hạn, ở Trung Quốc có chương trình Ánh dương tài trợ 50% kinh phí xây dựng hệ điện mặt trời ở nông thôn, còn ở thành thị tài trợ 30%. Ở TP.HCM nếu có 1 triệu hộ dùng điện mặt trời thì điện lực giảm được một gánh nặng lớn cho ngành điện.

Xem thêm:

Hiện giá điện mặt trời đang giảm mạnh

Giá điện mặt trời toàn cầu sẽ giảm tới 50% trong năm 2009, giúp thị trường điện mặt trời toàn cầu mở rộng. Đó là theo khảo sát của Hãng tư vấn năng lượng Anh New Energy Finance. Theo bà Jenny Chase – giám đốc nghiên cứu tại New Energy Finance, từ đầu năm 2009 đến nay chi phí điện mặt trời đã giảm 160 USD/MWh trên thị trường thế giới. Nguyên nhân chủ yếu là do giá các tấm pin năng lượng mặt trời giảm mạnh trong năm qua. Giá silic – vật liệu tốt nhất để chế tạo pin mặt trời – hiện chỉ còn 60 USD/kg (ba năm trước có giá khoảng 300 USD/kg) và sẽ còn giảm nữa trong thời gian tới. “Đây là một xu hướng tuyệt vời chưa từng xảy ra. Giá điện mặt trời giảm mạnh, các thị trường mới đang mở cửa. Nhu cầu điện mặt trời chắc chắn sẽ tăng mạnh” – bà Chase khẳng định.

Trong khi đó, vào tháng 7-2009 Bộ Tài chính Trung Quốc cho biết theo sáng kiến Mặt trời vàng, Bắc Kinh đã chọn thực hiện 294 dự án xây dựng nhà máy điện mặt trời có tổng công suất 642MW, với tổng đầu tư khoảng 2,93 tỉ USD. Tất cả dự án này sẽ được hoàn thành trong vòng ba năm và được trợ giá 50% chi phí lắp đặt và truyền tải điện. Ngày 23-11, Bộ Năng lượng mới và năng lượng thay thế Ấn Độ tuyên bố sẽ tăng năng lực điện mặt trời từ mức gần 5MW hiện nay lên đến 1.100MW trong giai đoạn 2010-2013 và sẽ đưa năng lực điện mặt trời lên 20.000MW vào năm 2020, với tổng chi phí lên đến 19 tỉ USD.

Các quốc gia khác trong khu vực cũng đang tham gia cuộc chạy đua năng lượng mặt trời. Giữa tháng 11, Viện Nghiên cứu năng lượng mặt trời Singapore bắt đầu thực hiện dự án trị giá 130 triệu USD để nghiên cứu phương thức thu năng lượng mặt trời hữu hiệu nhất, phát triển các vật liệu rẻ để sản xuất pin mặt trời, tìm cách giảm giá thành hệ thống điện mặt trời và tích hợp hệ thống này vào các tòa nhà cao tầng. Chính phủ Singapore đang lên kế hoạch xây thêm các nhà máy để nâng năng lực điện mặt trời của nước này lên 5MW so với mức 1MW hiện nay.

Còn Nhật Bản vừa chỉ định một nhóm các tập đoàn điện tử hàng đầu nước này cùng hơn 130 nhà khoa học cấp cao nghiên cứu dự án xây trạm điện mặt trời trị giá 21 tỉ USD trên quỹ đạo (SSPS) với công suất thiết kế khoảng 1GW và truyền điện về Trái đất bằng tia laser hoặc vi sóng từ năm 2030.

HIẾU TRUNG (Theo Straits Times, Reuters, THX)


Những cách tiết kiệm năng lượng đơn giản

Những cách tiết kiệm năng lượng trong bài này được quy ra số lượng khí cacbonic trung bình giảm đi (mà như ta đã biết đó là nguyên nhân chủ yếu gây ra biến đổi khí hậu) cùng với các yếu tố gây tổn hại đến môi trường khác. Tiết kiệm năng lượng không chỉ là góp phần cải thiện môi trường mà chính là tiết kiệm chi tiêu trong gia đình.

1. Tìm cách đi lại hợp lý nhất

Đi lại là khoản tiêu thụ năng lượng hàng đầu. Ví dụ ở Mỹ, chi phí cho việc đi lại nhiều hơn hẳn chi phí cho ăn uống của mỗi gia đình.

Thay phương tiện đi lại cá nhân (xe máy, ô tô) bằng phương tiện giao thông công cộng. Bạn hãy đi xe đạp, thậm chí đi bộ những khi có thể, vừa tăng cường vận động, vừa tiết kiệm được xăng dầu, hạn chế khí thải gây ô nhiễm môi trường. Nếu dùng ô tô, hãy sắm chiếc xe hybrid (vừa chạy dầu, vừa chạy điện), nhờ thế, hàng năm bạn giảm được lượng khí cacbonic thải ra môi trường đến 107 tấn.

2. Xem xét lại đồ điện trong nhà

Đi mua các dụng cụ điện cho gia đình, trước hết bạn hãy xem công suất của chúng. Có sự khác biệt rất lớn giữa cùng một mặt hàng về tính năng này.

Lấy chiếc tủ lạnh làm ví dụ. Nếu bạn thay chiếc tủ lạnh cũ đang dùng, model những năm 1970 bằng chiếc model năm 2000, bạn giảm được lượng khí thải cacbonic khoảng 500kg mỗi năm (và nếu ở Mỹ, hoá đơn điện giảm 80 đôla).

Thay chiếc máy giặt cửa phía trên bằng máy giặt cửa ngang tiết kiệm được năng lượng, nước và cả chất tẩy giặt, đỡ phải chi thêm 100 đôla/năm. Chiếc máy giặt dán nhãn Energy Star tiêu thụ điện ít hơn chiếc máy giặt tiêu chuẩn 50%.

Cũng cần xem xét lại cách bố trí các dụng cụ điện trong nhà, ví dụ lò nướng không đặt gần tủ lạnh vì bên ngoài nhiệt độ cao cũng làm tủ lạnh tốn điện hơn.

Mô tả ảnh.
Mọi thứ đồ trong ngôi nhà của bạn cần được cân nhắc trong sử dụng để tiết kiệm tối đa năng lượng. – Ảnh: digeniehost.co.uk

3. Máy giặt

Tuy giặt quần áo bằng nước nóng có thể sạch hơn nhưng cũng chẳng cần thiết phải bật nút nước nóng. Thay vì giặt nước nóng bạn có thể tiết kiệm được 75% năng lượng và giảm được khoảng 200 kg CO2/năm.

4. Tủ lạnh

Xác định nhiệt độ cần thiết trên nấc điều chỉnh.  Mùa hè để ở mức 3 hoặc 4, mùa đông chỉ ở mức 1-2. Như vậy là đủ để bảo quản thức ăn ngắn hạn. Nếu bạn vặn quá mức cần thiết, lập tức tiêu thụ năng lượng tăng 25%. Nên quy định ngăn làm lạnh trong khoảng 3,5 đến 5,5 độ C và ngăn đá từ -10 đến -3 độ C là đủ. Luôn luôn chú ý xem cửa tủ đã đóng thật chặt chưa. Kiểm tra gioăng cao su làm kín cửa có bị nứt gãy hoặc dính thực phẩm vào không..

5. Tivi

Mô tả ảnh.

Cuộc sống khá hơn, ai cũng nghĩ đến việc mua sắm chiếc tivi màn hình phẳng chất lượng cao hơn chiếc TV thế hệ cũ CRT một cách rõ rệt. Có hai loại TV màn hình phẳng: TV plasma và TV màn hình tinh thể lỏng LCD áp dụng công nghệ khác hẳn nhau. Do  cạnh tranh gay gắt, hiện nay hai loại gần như xấp xỉ nhau về mọi mặt, từ tính năng đến giá thành. Khác biệt lớn nhất giữa 2 loại chính là tiêu thụ năng lượng. Theo các nhà sản xuất, tiêu thụ điện của TV LCD chỉ bằng 30% so với TV plasma. Do vậy, việc lựa chọn TV LCD gần như là chuyện không cần suy nghĩ khi bạn muốn thay thế đồ điện trong nhà.

6. Máy điều hoà

Trước khi lắp máy, bảo đảm gian phòng thật kín, cách nhiệt tốt. Tuỳ theo nhiệt độ trong ngày và thói quen chịu nóng (lạnh) của bạn mà điều chỉnh nhiệt độ cho thích hợp. Nên nhớ cứ tăng 2 độ C bạn giảm được việc xả khoảng 200kg khí cacbonic mỗi năm.

Một cách tiết kiệm năng lượng chẳng mấy ai lưu ý đến là các tấm lọc và các bộ phận bên trong bị bẩn vì bám bụi là nguyên nhân tăng tiêu thụ điện nên bạn cần lưu ý làm vệ sinh thường xuyên.

7. Rút phích cắm ra khi không dùng đồ điện

Khi không dùng thường xuyên (hoặc khi đi vắng) nên rút luôn phích cắm ra, kể cả máy biến áp, ổn áp. Không rút phích, nghĩa là ở chế độ “Chờ”, máy móc vẫn tiêu hao một lượng điện nhất định. Tích tiểu thành đại, việc không rút phích ra khỏi ổ cắm điện lấy đi của bạn khá nhiều năng lượng hoàn toàn vô ích.

Đối với máy tính, nhiều người ngại mất thời gian khởi động, cứ để máy chạy trong khi nghỉ trưa, hoặc làm việc khác hàng giờ liền. EPA (Cục Bảo vệ Môi trường Mỹ) cho biết nếu cứ bật máy như vậy sẽ làm tốn thêm 80% điện năng và thải ra thêm 650kg khí thải cacbonic mỗi năm.

8. Thắp sáng

Mô tả ảnh.
Ảnh: ihow

Nếu nhà bạn đang dùng bóng dây tóc đốt nóng 75 watt, hãy thay bằng bóng compact huỳnh quang 20 watt thì cường độ sáng tương đương mà mỗi bóng bạn sẽ giảm được 630kg khí CO2. Bóng đèn compact huỳnh quang tiêu thụ ít hơn bóng dây tóc đến 75% năng lượng. Nhớ rằng về tuổi thọ thì bóng compact huỳnh quang còn lâu hơn bóng dây tóc đốt nóng từ 5 đến 13 lần.

Tắt bớt đi một bóng điện không cần thiết, bạn giảm được 180kg CO2 một năm. Lau bóng đèn luôn cũng là một cách tiết kiệm điện đấy. Một chiếc bóng đèn bẩn, bụi bám đầy có thể giảm độ sáng đi 10% và bạn sẽ có cảm giác phải thay chiếc bóng công suất cao hơn.

9. Lò nướng

Giảm tối thiểu số lần bạn mở cửa chiếc lò nướng bánh, quay thịt, quay gà khi lò đang làm việc. Mỗi lần mở như thế, nhiệt truyền ra ngoài khiến cho nhiệt độ của lò lập tức bị giảm từ 15 đến 30 độ C, có thể còn hơn nữa. Đừng để quá nhiệt lâu hơn cần thiết. 10 phút là đủ. Khi bỏ món ăn ra khỏi lò vẫn còn dư nhiệt, có thể tận dụng để làm nóng các món ăn khác.

10. Nhà ở không nên quá rộng

Đành rằng ở rộng thì thoải mái thật, nhưng cũng kèm theo khá nhiều phiền phức: trước hết là tốn kém về chi phí năng lượng. Mùa đông phải sưởi ấm, mùa hè phải làm mát, nhà càng rộng thì việc tiêu thụ năng lượng càng nhiều. Rôi còn tăng chi phí cho thắp sáng, hút ẩm, chi phí định kỳ cho việc bảo dưỡng, duy tu…

11. Tạo cảnh quan

Nếu bạn đủ tiền để tự cho phép gia đình mình sống trên một diện tích chung rộng rãi hơn cách lựa chọn hơi khác: thay vì dùng toàn bộ diện tích cho nơi ở, nên có sự phân phối giữa diện tích nơi ở và một diện tích lưu không, dành cho màu xanh của cây cỏ: một vài hàng cây, một vạt đất trồng hoa và cây cảnh. Phía bên ngoài cửa sổ hướng về phía đông và phía tây nên trồng cây có bóng mát hay ít nhất cũng là một giàn dây leo như nho, thiên lý, chanh leo… Chúng che nắng gắt chiếu trực diện vào mùa hè, che gió vào mùa đông. Nhờ vậy, trong nhà luôn luôn có sự chênh lệch nhiệt độ với ngoài trời, có thể tới 4-5 độ đấy. Mùa hè, trong một ngôi nhà có bóng mát của cây xanh, nhiều khi dùng quạt trần, quạt bàn cũng đủ, khỏi cần đến máy điều hoà. Điện năng tiết kiệm từ 10 đến 20% mỗi năm.

12. Các cánh cửa phải thật kín

Cửa trong nhà nên mở cho không khí lưu thông nhưng điều rất cần thiết lại là khung và cánh cửa phải thật khít. Nếu cửa có những khe hở thì qua đó, hiệu quả sử dụng các thiết bị nhiệt (khi sưởi ấm và làm mát khoảng không gian trong nhà) giảm đi. Tính trung bình một ngôi nhà không kín, năng lượng hao hụt tương đương lượng khí cacbonic phát ra là 600 kg/năm.

Cần chú ý nhất đến khe hở ở các cửa sổ. Rèm che cũng có tác dụng ngăn không khí nóng (mùa đông) và không khí lạnh (mùa hè) thoát ra ngoài.

13. Dùng nước nóng

Lãng phí nước nóng là lãng phí năng lượng nhiều nhất. Hiện nay những bình đun nước nóng dùng năng lượng mặt trời rất phổ biến. Chỉ cần đầu tư một lần là có thể sử dụng được lâu dài. Bạn hãy nhớ, không nhất thiết phải cái nắng gay gắt của mùa hè mới làm bình nước dùng năng lượng mặt trời nóng lên mà ngay cả mùa đông, nước vẫn được đun nóng. Tất nhiên, nhiệt độ nước nóng dùng phải cao hơn, có thể nước dùng năng lượng “Trời cho” không đủ đạt đến nhiệt độ cần thiết, nhưng nếu bạn bố trí cho nó chảy vào bình đun nước thì năng lượng tiết kiệm được không nhỏ đâu.

14. Tiết kiệm năng lượng khi làm việc

Bạn hãy tắt các thiết bị văn phòng khi không làm việc nữa. Nếu bạn ra khỏi nhà nên rút hẳn phích cắm điện ra vì để ở chế độ chờ (stand-by) vẫn phải cung cấp cho chúng một số năng lượng nào đó. Nên dùng phích cắm điện nhiều ổ cắm trong đó có ổ dành cho máy tính, máy in, máy quét… thì bạn chỉ cần rút phích điện ở một chỗ, tất cả đồ điện cùng tắt, khỏi quên.

15. Ăn chay

Sản xuất thịt, trứng, bơ sữa… đều là ngành tiêu thụ nhiều năng lượng, chúng ta có thể giảm năng lượng chung cho xã hội bằng cách chuyển protein động vật thành protein thực vật. Trong tuần nên có vài bữa ăn chay không dùng các sản phẩm có nguồn gốc động vật như thịt, cá, trứng… mà thay bằng đậu, lạc, rau quả kiểu như người ăn chay. Thay đổi khẩu vị như vậy vừa tiết kiệm tiền, vừa lạ miệng nên có thể bạn cảm thấy ngon hơn, lại rất phù hợp với dinh dưỡng học, tránh hoặc ít ra hạn chế được bệnh tim mạch, tiểu đường…

  • Tuấn Hà (Theo VNN)

Nói tiếng Anh được đối xử tốt hơn?

Nguyễn Thân Hiệp

Tôi là người gốc Việt nhưng sinh ra và lớn lên tại Mỹ. Có thể mọi người không tin, nhưng tôi thật sự không gặp bất cứ vấn đề gì trong giao tiếp bằng tiếng Việt dẫu đây là lần đầu tiên tôi về thăm quê.

Ở Mỹ, tôi trân trọng và thật sự tự hào về ngôn ngữ quê hương nên luôn tận dụng cơ hội sử dụng mỗi khi có thể. Cùng với việc học tập, trau dồi tiếng Việt, tôi luôn nuôi hi vọng và mong ngóng ngày được về thăm, tận mắt nhìn thấy hình ảnh quê hương mà lâu nay chỉ thấy trên mạng. Vì vậy, ngay khi tốt nghiệp đại học và đi làm một thời gian, tôi đã lên kế hoạch về Việt Nam du lịch.

Thân Hiệp trước biển quê hương - Ảnh: Công Nhật

Không thể tả xiết niềm vui, hạnh phúc khi tôi được đặt chân lên quê cha đất tổ. Cùng với bao điều thú vị khám phá được từ quê hương mình, tôi nhận ra ở đây nếu ai nói tiếng Anh sẽ được nhìn nhận và đối xử bằng thái độ rất khác so với những người nói tiếng Việt. Cụ thể có một lần trên chuyến bay của hãng hàng không trong nước, tôi thấy các tiếp viên nói năng rất hòa nhã và lịch sự với khách nước ngoài. Thế nhưng đến lượt tôi và nghe tôi nói bằng tiếng Việt, hầu hết các câu mời chào, hỏi đều bị cô đọng hết mức có thể.

Chẳng hạn như trước đó họ hỏi người khách Tây ngồi kế tôi: “Thưa ông, ông muốn uống gì ạ? Chúng tôi có nước suối, bia ở đây”… với nụ cười tươi tắn hết cỡ, nhưng khi đến tôi câu hỏi được rút gọn thành: “Muốn uống gì? Bia hay nước suối?”… với sự thờ ơ, hờ hững. Trường hợp buồn lòng này không phải xảy ra một lần với tôi nên sau này tôi đã có kinh nghiệm, chuyển từ nói tiếng Việt qua nói tiếng Anh và được các tiếp viên đối xử hòa nhã, lịch sự như khách Tây!

Không chỉ trên máy bay mà ở các nhà hàng, quán ăn sang trọng, việc dùng ngoại ngữ để nói dường như cũng là một phần của việc thể hiện “đẳng cấp”. Tại những nơi này, tôi thường nhận được nhiều nụ cười và sự quan tâm hơn khi nói chuyện bằng tiếng Anh.

Nếu không tin, bạn cứ thử mặc quần đùi, nói tiếng Việt, mang dép Lào rồi đến các quán bar trong thành phố xem bảo vệ có cho bạn vào không. Chắc chắn là không có cửa cho bạn đâu, nhưng nếu bạn cũng ăn mặc như thế mà xổ một tràng tiếng Anh thì bảo vệ sẽ cho bạn vào ngay vì tưởng là người nước ngoài!

Còn một chuyện nữa là khi tôi đến các quán ăn, siêu thị, khu giải trí… ở nhiều nơi trong thành phố, tôi thật sự ấn tượng về việc giới trẻ Việt đang dùng tiếng Anh ngày càng nhiều. Đây là điều rất tốt và trong một chừng mực nào đó nên ủng hộ hết mình, tuy nhiên vẫn còn nhiều điều cần nhìn nhận lại. Một lần tôi đếm được hơn chục lần những từ nói tục, chửi thề bằng tiếng Anh thốt ra từ miệng một số bạn trẻ ở quán nước.

Tôi rất sốc khi nghe những người trẻ sử dụng tiếng Anh như vậy. Tôi cũng thắc mắc không biết người sử dụng những từ nói trên có hiểu được nghĩa và mức độ nghiêm trọng của nó như thế nào không?

Cuối cùng, tôi từng gặp rất nhiều trẻ em Việt Nam sử dụng tiếng Anh tốt hơn… tiếng Việt! Những lần đầu mới tiếp xúc, tôi cứ nghĩ đó là những em từ nước ngoài về thăm quê, nhưng sau đó tôi khá ngạc nhiên khi biết nhiều em trong số đó hoàn toàn được sinh ra và lớn lên ở Việt Nam (chẳng hạn như ở khu Phú Mỹ Hưng) nhưng lại nói tiếng Việt lơ lớ hơn cả tôi. Tôi sốc vì dẫu có học ở trường quốc tế, xem tivi nước ngoài thì môi trường sống và gia đình của các em vẫn được bao phủ bởi tiếng Việt cơ mà.

Và tôi thật buồn khi nghe một phụ huynh giải thích thế này: “Thôi kệ, cứ để nó sử dụng tiếng Anh cho thật xịn để còn đi du học, cơ hội rộng mở hơn. Còn tiếng Việt lúc nào học chẳng được, biết sơ sơ là đủ xài rồi”(?!).

  • Theo TTO

Thân Hiệp trước biển quê hương – Ảnh: Công Nhật